Tzw. „hipotetyczne odsetki” pozwalają na rozpoznanie kosztu podatkowego w związku z dopłatami wniesionymi do spółki oraz przekazaniem zysku na kapitał rezerwowy lub zapasowy. 

W uproszczeniu: ustawodawca pozwala potraktować część kapitału własnego jakby był on oprocentowany, i ująć „odsetki” od tych środków jako koszt uzyskania przychodu — mimo że rzeczywista wypłata odsetek nie następuje.

(Dalsza część artykułu pod materiałem wideo)

Zobacz film: Istotne zmiany legislacyjne i kierunki orzecznicze w CIT na 2026 r.

Poznaj kluczowe zmiany w CIT od 2026 roku. Eksperci CRIDO omawiają reorganizacje, amortyzację, JPK-CIT i nowe obowiązki podatników.

Wyrok NSA

Okazuje się jednak, że skorzystanie z preferencji nie w każdym przypadku jest możliwe. NSA w wyroku z 4 grudnia 2025 r.  stanął na stanowisku, że hipotetyczne odsetki nie mogą być kosztem podatkowym, jeżeli dopłaty do spółki zostały wniesione przez wzajemne potrącenie wierzytelności wspólników z tytułu udzielonych spółce pożyczek z wierzytelnością spółki o wniesienie dopłat. Tj. bez faktycznego wpływu środków na rachunek spółki. Zdaniem Sądu taka kompensata - mimo że prowadzi do wygaśnięcia zobowiązań - to nie spełnia warunku „wniesienia dopłaty” w rozumieniu art. 15cb ustawy o CIT – wg którego „za rok podatkowy, w którym dopłata została wniesiona do spółki, uznaje się rok, w którym dopłata wpłynęła na rachunek płatniczy spółki” *. Preferencja podatkowa przysługuje zatem wyłącznie wtedy, gdy następuje rzeczywisty wpływ środków na konto spółki.

Komentarz

W naszej ocenie Sąd niesłusznie ograniczył preferencję dotyczącą samofinansowania do faktycznej wpłaty środków na rachunek bankowy spółki. W istocie bowiem w efekcie kompensaty zmniejszeniu ulegają pasywa spółki oraz ustaje dalsza konieczność regulowania odsetek -zatem zrealizowany jest cel przepisów, jakim jest promowanie samofinansowania. Ponadto art. 15cb ustawy o CIT odsyła do przepisów Kodeksu spółek handlowych dot. dopłat, a te, zgodnie z orzecznictwem, dopuszczają wniesienie dopłaty poprzez kompensatę wierzytelności udziałowca wobec spółki z wierzytelnością spółki względem udziałowca z tytułu dopłaty.  

Niemniej, uwzględnienie w kosztach podatkowych tzw. hipotetycznych odsetek w związku z wniesieniem dopłat, które zostały rozliczone w drodze potrącenia, wiąże się z ryzykiem zakwestionowania tego kosztu przez organy podatkowe. 

Jeżeli chcieliby Państwo skorzystać z tej lub innej preferencji podatkowej, ale mają wątpliwości co do możliwości jej zastosowania, zapraszamy do kontaktu.

* - Na moment publikacji nie zostało opublikowane uzasadnienie pisemne wyroku, a niniejszy artykuł bazuje na posiadanej wersji uzasadnienia ustnego.